Ngày 11/2/1934, nhà văn Nhất Linh đã giao cho người họa sĩ trẻ Nguyễn Cát Tường đảm nhiệm một chuyên mục mới trên báo Phong hóa mang tên: “Vẻ đẹp riêng tặng các bà các cô”. Ở chuyên mục này, họa sĩ Cát Tường vừa viết bài, vừa vẽ kiểu. Những bài báo đầu tiên, ông phân tích những sự bất tiện của các trang phục nữ truyền thống. Ông đề nghị thay đổi trang phục sao cho phù hợp với thời tiết bốn mùa của Việt Nam, sao có lợi cho sức khỏe, máu huyết lưu thông, nhất là có được sự thoải mái trong cử động, trong sinh hoạt hàng ngày.
Chỉ riêng bộ trang phục của người nữ, họa sĩ thiết kế phân biệt các bộ khác nhau theo mục đích sử dụng: bộ để mặc trong nhà, bộ dành cho tắm biển, bộ dành cho dạ tiệc. Khi thiết kế, ông để ý tỉ mỉ từng chi tiết: có/không cổ, có/ không tay, tay ngắn, vai bồng, vai xẹp, cổ tay xòe, có/không khuy, vạt dài/ngắn, kiểu vai chéo…
Chuyên mục này trên báo dần đi vào ổn định. Đến năm 1936, báo Phong hóa đổi thành tờ Ngày nay, họa sĩ Cát Tường tiếp tục viết những bài báo phổ biến cách làm cho phụ nữ đẹp và khỏe mạnh. Những bài báo và các bức vẽ phổ biến cách sử dụng son phấn, cách chọn màu trang phục, quảng bá thời trang làm đẹp cho người phụ nữ Việt Nam các lứa tuổi đã tạo nên sức hấp dẫn và uy tín cho cơ quan ngôn luận của nhóm Tự lực văn đoàn.
Trong thời kỳ đô hộ của Pháp tại Việt Nam, áo dài đã trải qua sự "biến đổi" và bị cách tân theo phong cách phương Tây, khiến nó trở nên khác biệt. Với nền tảng học vấn từ Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương vào những năm 30 của thế kỷ XX, Nguyễn Cát Tường cùng với nhóm Tự Lực văn đoàn đã dẫn đầu phong trào cải tiến áo ngũ thân truyền thống. Ông đã đưa ra phương châm: "Mặc dù quần áo được sử dụng để che thân nhưng nó cũng phản ánh trình độ và tri thức của một quốc gia".
Năm 1937, hai vợ chồng họa sĩ tiến hành mở cửa hiệu mang tên “Hiệu may Lemur” (Lemur, tiếng Pháp nghĩa là bức tường; họa sĩ tên là Tường, nên lấy tên kiểu Pháp như vậy). Y phục của Hiệu may Lemur rất nhanh chóng nổi tiếng và đi vào đời sống, được các quý cô quý bà nồng nhiệt đón nhận, quảng bá.
Trong những năm 30 của thế kỷ XX, họa sĩ Nguyễn Cát Tường đã tạo ra một kiểu áo dài mới có tên gọi là "Le Mur", được lấy cảm hứng từ váy phương Tây với váy váy có nối vai, tay phồng, cổ lá sen và sử dụng các màu sắc sặc sỡ thay vì các màu truyền thống. Tuy nhiên, sau một thời gian, kiểu áo dài "Le Mur" không còn được phổ biến như trước. Trong cuốn sách "Áo dài Lemur và bối cảnh Phong Hóa & Ngày Nay" của tác giả Phạm Thảo Nguyên, được xuất bản vào năm 2019, đã chỉ ra rằng không phải họa sĩ Lê Phổ đã cải tiến kiểu áo dài "Le Mur" như nhiều người vẫn nghĩ, mà đó chính là tác phẩm của Cát Tường và nhóm Tự Lực văn đoàn, những người dẫn đầu phong trào cải tiến áo ngũ thân truyền thống. Cát Tường đã đưa ra phương châm rằng "Mặc dù quần áo được sử dụng để che thân nhưng nó cũng phản ánh trình độ và tri thức của một quốc gia".
Trong một chuyến về thăm quê hương cách đây hơn một năm, ông Nguyễn Trọng Hiền, con trai của Cát Tường, đã trao đổi tư liệu về cuộc đời và sự nghiệp của một số tác giả là thành viên hoặc cộng tác thân thiết của nhóm Tự Lực văn đoàn, bao gồm cả Cát Tường, người được bổ nhiệm làm phụ trách mỹ thuật cho các tờ báo Phong hóa và Ngày nay, cùng với những thông tin quý về cuộc sống của ông.
Ông nói: “Người ta chỉ biết đến họa sĩ Cát Tường trong tư cách là người sáng tạo ra chiếc áo dài Việt Nam, nhưng họ đâu có biết ông còn là người có công đáng kể trong việc làm đẹp cho phụ nữ Việt Nam lúc bấy giờ”. Hỏi ra mới biết họa sĩ Cát Tường không chỉ thiết kế trang phục áo dài nổi tiếng, mà ông còn là tác giả thời trang của toàn bộ các chi tiết, phụ kiện trên cơ thể người nữ: cách sử dụng kem phấn, cách để kiểu tóc, cách sử dụng giầy dép, cách chọn và đeo nhẫn, đeo hoa tai, vòng cổ; cách lựa chọn và sử dụng đầm, ví, màu vải…
Tác phẩm tiêu biểu:
Bìa báo xuân Ngày nay(1940)
Thiết kế áo dài của Nguyễn Cát Tường.
0 Nhận xét